Jeżeli wada wzroku Twojego dziecka zwiększa się z każdą kolejną kontrolą, samo zapewnienie mu wyraźnego widzenia może nie być już jedynym celem postępowania. W przypadku postępującej krótkowzroczności warto również zastanowić się, czy można spowolnić jej dalszą progresję.
Jedną z metod stosowanych w kontroli krótkowzroczności u dzieci i młodzieży jest ortokorekcja. Jej zadaniem jest nie tylko korekcja wady wzroku, ale również ograniczenie tempa wydłużania się gałki ocznej, które towarzyszy rozwojowi krótkowzroczności.
Dlaczego krótkowzroczność u dziecka może się pogłębiać?
Krótkowzroczność często pojawia się w wieku szkolnym i może zwiększać się wraz ze wzrostem dziecka.
Jednym z najważniejszych mechanizmów związanych z jej progresją jest nadmierne wydłużanie się gałki ocznej. Wraz ze wzrostem długości osiowej oka zwiększa się również krótkowzroczność.
Dlatego w kontroli krótkowzroczności nie chodzi wyłącznie o zmianę mocy okularów, kiedy dziecko zaczyna gorzej widzieć z daleka. Celem jest również spowolnienie tempa progresji wady i wydłużania się oka.
Jak ortokorekcja wpływa na progresję krótkowzroczności?
Ortosoczewki noszone są podczas snu i czasowo zmieniają profil rogówki. Dzięki temu dziecko po ich zdjęciu może dobrze widzieć w ciągu dnia bez okularów.
W przypadku dzieci z postępującą krótkowzrocznością istotny jest jednak jeszcze jeden efekt.
Zmiana profilu rogówki wpływa na sposób, w jaki światło ogniskowane jest nie tylko w centralnej, ale również w obwodowej części siatkówki. Powstający w ten sposób układ optyczny jest jednym z mechanizmów wiązanych z ograniczeniem bodźca sprzyjającego dalszemu wydłużaniu się gałki ocznej.
Badania kliniczne pokazują, że u dzieci stosujących ortokorekcję średnie tempo wydłużania osiowego oka może być mniejsze niż u dzieci korzystających ze standardowej korekcji jednoogniskowej.
Nie oznacza to jednak, że u każdego dziecka uzyskamy taki sam efekt.
Czy ortokorekcja może całkowicie zatrzymać krótkowzroczność?
Nie możemy tego zagwarantować.
To ważne, ponieważ określenie „zatrzymanie krótkowzroczności” może sugerować rodzicowi, że po rozpoczęciu ortokorekcji wada na pewno przestanie się zwiększać.
Celem kontroli krótkowzroczności jest przede wszystkim spowolnienie jej progresji. Odpowiedź na zastosowaną metodę jest indywidualna i może różnić się pomiędzy dziećmi.
Dlatego efekty powinny być regularnie monitorowane, a sposób postępowania może wymagać modyfikacji w zależności od przebiegu krótkowzroczności.
Dlaczego warto kontrolować postępującą krótkowzroczność?
Im większa krótkowzroczność, tym większe jest ryzyko niektórych problemów okulistycznych w późniejszym życiu.
Dlatego obecnie coraz większą uwagę zwraca się nie tylko na korygowanie krótkowzroczności, ale również na ograniczanie jej progresji w okresie dzieciństwa i dorastania.
W praktyce oznacza to zmianę podejścia z:
„dziecko gorzej widzi, więc zwiększamy moc okularów”
na:
„dziecko ma postępującą krótkowzroczność, więc sprawdzamy również, czy możemy ograniczyć tempo jej dalszego rozwoju”.
Czy ortokorekcja jest jedyną metodą kontroli krótkowzroczności?
Nie.
Ortokorekcja jest jedną z dostępnych metod. W kontroli krótkowzroczności wykorzystuje się również specjalistyczne konstrukcje soczewek okularowych i miękkich soczewek kontaktowych, a w określonych przypadkach także leczenie farmakologiczne prowadzone przez lekarza okulistę.
Dlatego nie zakładamy z góry, że każde dziecko z krótkowzrocznością powinno korzystać właśnie z ortokorekcji.
Wybór rozwiązania powinien uwzględniać m.in. wiek dziecka, wielkość i tempo progresji krótkowzroczności, budowę oka, dotychczasową korekcję oraz możliwość bezpiecznego i systematycznego stosowania wybranej metody.
Kiedy rodzic powinien zainteresować się kontrolą krótkowzroczności?
Szczególną uwagę warto zwrócić na sytuację, w której wada dziecka zwiększa się pomiędzy kolejnymi badaniami.
Znaczenie mogą mieć również wiek pojawienia się krótkowzroczności, jej dotychczasowe tempo progresji oraz występowanie krótkowzroczności u rodziców.
Nie warto więc czekać, aż wada osiągnie określoną liczbę dioptrii. Jeżeli krótkowzroczność została już rozpoznana, można ocenić ryzyko jej dalszej progresji i zastanowić się nad odpowiednim sposobem postępowania.
Ortokorekcja u dziecka – od czego zacząć?
Pierwszym etapem nie jest zamówienie soczewek, ale kwalifikacja.
Podczas wizyty oceniamy wadę wzroku, stan powierzchni oka oraz parametry rogówki. Ważnym elementem kwalifikacji do ortokorekcji jest topografia rogówki, na podstawie której możemy dokładnie ocenić jej kształt.
Jeżeli ortokorekcja okaże się odpowiednim rozwiązaniem, soczewki wykonywane są indywidualnie, a po rozpoczęciu ich stosowania konieczne są regularne wizyty kontrolne.
W przypadku dziecka z postępującą krótkowzrocznością patrzymy jednak szerzej niż tylko na samą korekcję wady. Istotne jest również monitorowanie przebiegu krótkowzroczności w czasie.
Jeżeli wada Twojego dziecka zwiększa się i chcesz sprawdzić dostępne możliwości jej kontroli, warto rozpocząć od badania i indywidualnej oceny.
DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ O KONTROLI KRÓTKOWZROCZNOŚCI